Ogród Botaniczny w Kielcach

Ogród Botaniczny w Kielcach to jeden z najmłodszych ogrodów botanicznych w Polsce. Decyzja o budowie Ogrodu zapadła w 2004 r., zaś samą budowę obiektu rozpoczęto w 2009 r., a częściowe udostępnienie Ogrodu na powierzchni ok. 6 ha miało miejsce w lipcu 2018 r. Budowę części ekspozycyjnej o powierzchni ok. 11 ha zakończono w 2019 r., zaś oficjalne otwarcie Ogrodu Botanicznego w Kielcach nastąpiło 15. maja 2020 r. Ogród Botanicznym jest zarządzany przez Geonaturę Kielce, jednostkę samorządową Miasta Kielce. Głównym celem Ogrodu Botanicznego, położonego w sercu Gór Świętokrzyskich i Ponidzia, jest prezentacja regionalnej flory, unikatowej w kraju. Jego walory przyrodnicze, krajobrazowe i historyczne wykorzystywane są w celach szeroko prowadzonej edukacji. Obok zajęć o tematyce przyrody ożywionej, Ogród oferuje również edukację geologiczną (odsłonięcie geologiczne ze skamieniałościami, ślady procesów krasowych, obecność jaskiń), geomorfologiczną (panorama miasta wraz z otaczającymi go pasmami Gór Świętokrzyskich), a nawet historyczną i kulturową (ślady górnictwa kruszcowego). Ogród Botaniczny w Kielcach wpisuje się w krajową sieć ogrodów i arboretów, uzupełniając tym samym lukę w centralnej części kraju.

Chociaż działalność edukacyjna i popularyzatorska została zapoczątkowana w Ogrodzie Botanicznym w Kielcach w roku 2016, czyli jeszcze w czasie trwania budowy, Kapituła Medalu im. Profesora Bolesława Hryniewieckiego wzięła pod uwagę okres 2019–2021. Mimo wystąpienia wówczas pandemii Covid-19 i związanych z tym ograniczeń, był to czas dynamicznego rozwoju aktywności Ogrodu. Oprócz otwarcia dla publiczności i standardowego zwiedzania zaproponowano wiele warsztatów, zabaw, gier terenowych, które przybliżały sam Ogród i jego zasoby, jak i jego otoczenie, historię, krajobraz. Od roku 2019 prowadzono stałą i regularną działalność edukacyjną skierowaną do różnych grup wiekowych, jednak głównie do dzieci i młodzieży szkolnej. Przykładowe tematy zajęć to: „Co można zjeść?”, „Co nas wyleczy?”, „Dla kogo kwitną kwiaty?” itp. Zajęcia skupiają rocznie po kilka tysięcy uczestników. W 2019 r. powstał Ogród Hortiterapeutyczny, w którym odbywają się zajęcia dla osób z różnymi dysfunkcjami ruchowymi i psychicznymi, prowadzone według zaleceń światowych specjalistów. Organizowane są okolicznościowe wydarzenia, np. Noc Biologów, Geo-Ferie, Wakacyjna Akademia Przyrody, Majówka z Geonaturą, Kieleckie Święto Róż, Jesień w Ogrodzie, itp. W ramach wydarzenia „Aktywny weekend w Ogrodzie Botanicznym” miała miejsce akcja szczepień przeciwko Covid-19. Ważna jest też popularyzacja wiedzy botanicznej przy pomocy mediów. Polega ona na aktywności w sieci internetowej, np. poprzez promowanie Ogrodu Botanicznego na stronie Geonatury Kielce, jak i w mediach społecznościowych (Facebook), gdzie w cyklu „Przy Środzie o Ogrodzie”, w przystępnej formie są opisywane różne rośliny znajdujące się w kolekcjach Ogrodu. Opracowano mobilną aplikację na telefon umożliwiającą poruszanie się po Ogrodzie. Nawiązana współpraca z lokalnymi mediami, np. iTV Kielce, TV Świętokrzyska, TVP3 Kielce, Polskie Radio Kielce, Radio Eska; służy jeszcze szerszej promocji placówki. W r. 2020 Radio Zet wyemitowało z terenu Ogrody całodzienny program „To właśnie weekend”, a TVP1, ramach programu „Rok w Ogrodzie Extra” , dwie audycje o Ogrodzie i jego kolekcji wrzosów.

Dynamiczny rozwój aktywności popularyzatorskiej i edukacyjnej młodego Ogrodu Botanicznego w Kielcach jest dobrym prognostykiem na przyszłość. Powstała placówka, która, wraz z Uniwersytetem Jana Kochanowskiego, wypełnia lukę na botanicznej mapie Polski. W szczególności na kieleckim Ogrodzie Botanicznym będzie teraz spoczywać odpowiedzialność za propagowanie w tym regionie najnowszych osiągnięć w dziedzinie botaniki, ogrodnictwa i ochrony przyrody.